Quyết định giám đốc thẩm 11/2013/KDTM-GĐT ngày 16/05/2013 về vụ án kinh doanh thương mại tranh chấp hợp đồng tư vấn đầu tư

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỐI CAO

QUYẾT ĐỊNH GIÁM ĐỐC THẨM  11/2013/KDTM-GĐT NGÀY 16/05/2013 VỀ VỤ ÁN KINH DOANH THƯƠNG MẠI TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG TƯ VẤN ĐẦU TƯ GIỮA NGUYÊN ĐƠN CÔNG TY TNHH IS DONGSEO VÀ BỊ ĐƠN CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HOÀNG LAN

Ngày 16 tháng 5 năm 2013, tại trụ sở Tòa án nhân dân tối cao, đã mở phiên tòa giám đốc thẩm xét xử vụ án kinh doanh, thương mại tranh chấp về hợp đồng tư vấn đầu tư, giữa các đương sự:

Nguyên đơn: Công ty TNHH IS DONGSEO; có trụ sở tại số 53-8 Cheongdam-Dong, Gangnam-Gu, Seoul, Korea (Hàn Quốc); địa chỉ trụ sở Văn phòng đại diện tại Việt Nam: 3F The Manor Tower khu đô thị Mỹ Đình-Mễ Trì, huyện Từ Liêm, thành phố Hà Nội; do bà Nguyễn Thị Lan Anh làm đại diện theo Giấy Ủy quyền ngày 05/01/2009 của Giám đốc Công ty.

Bị đơn: Công ty cồ phần đầu tư phát triển Hoàng Lan; có trụ sở tại số 161A, tổ 15 Nguyễn Trãi, thị xã Hà Giang, tỉnh Hà Giang; do ông Vũ Tuấn Anh làm đại diện theo Giấy Ủy quyền ngày 24/8/2009 của Giám đốc Công ty.

NHẬN THẤY

Theo đơn khởi kiện đề ngày 05/12/2008 và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, thì thấy:

ILSHIN Construction Industry Co.,Ltd (“Công ty Ilshin”) là doanh nghiệp của Hàn quốc, do ông Kim Sin Mo đứng đầu Văn phòng đại diện tại Hà Nội (Giấy phép thành lập văn phòng đại diện của thương nhân nước ngoài tại Việt Nam số 01- 000967 cấp ngày 13/8/2007 của Sở thương mại thành phố Hà Nội). Ngày 22/7/2008, Ilshin Construction Industry Co.,Ltd sáp nhập với IS DONGSEO Co.,Ltd (“Công ty Dongseo”), đặt Văn phòng đại diện tại Hà Nội vẫn do ông Kim Sin Mo đứng đầu (Giấy phép thành lập văn phòng đại diện của thương nhân nước ngoài tại Việt Nam số 01-000967 cấp ngày 12/8/2007 của Sở công thương thành phố Hà Nội).

Ngày 28/01/2008, Công ty cổ phần đầu tư phát triển Hoàng Lan (“Công ty Hoàng Lan”) và Công ty Ilshin ký kết Hợp đồng tư vấn đầu tư liên quan đến khu đất tại Lô E7, đường Phạm Hùng, Từ Liêm, Hà Nội. Theo hợp đồng thì “Bên A (Công ty Hoàng Lan) sẽ thay mặt Bên B (Công ty Ilshin) liên hệ với cơ quan có thẩm quyền xin mọi phê chuẩn cần thiết đế xin được Khu đất cho Bên B (hoặc những bên do Bên B chỉ định - gọi là “Công ty Đầu tư”) thực hiện Dự án bao gồm xin phê chuẩn nguyên tắc và xin quyết định giao/thuê đất chính thức Dịch vụ do bên A cung cấp (Điều II): “(1)- Bên A sẽ thay mặt Bên B tiến hành các thủ tục cần thiết để xin Khu đất từ các cơ quan có thẩm quyền của thanh phố Hà Nội cho Bên B để thực hiện Dự án bao gồm nhưng không giới hạn việc sau: (a) Xin chấp thuận nguyên tắc cho Khu đất được cấp cho Bên B hoặc những bên do Bên B chỉ định để thực hiện Dự án trong vòng 4 tháng kế từ ngày của Hợp đồng này; (b) Thu xếp việc ký kết hợp đồng thuê đất chính thức giữa Công ty Đầu tư và cơ quan nhà nước có thẩm quyền của Việt Nam và xin được giấy chứng nhận quyền sử dụng đất dưới tên của Công ty Đầu tư trong vòng 4 tháng kế từ ngày của chấp thuận nguyên tắc của Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội. Thời hạn quy định tại Điều này không bao gồm thời gian Bên B chuẩn bị và hoàn thiện hồ sơ pháp lý theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền; (2)- Khu đất mà Bên A xin cho Dự án của Bên B sẽ không bị ràng buộc về cầm cố thế chấp, đã được giải phóng hoàn toàn và sẽ phải đáp ứng được các yêu cầu sau: - Mục đích sử dụng đất: Trung tâm thương mại, văn phòng và căn hộ để bán và cho thuê; - Hệ số sử dụng đất: tối thiểu là 1200%; - Hình thức đầu tư: 100% vốn nước ngoài; - Thời hạn Dự án: 49 năm - Các bên đồng ý rằng mỗi yêu cầu trên là quan trọng đối với Bên B và Công ty Đầu tư và nếu không xin được phê chuẩn cho mọi yêu cầu trên thì Bên B có thế chấm dứt hợp đồng này mà không phải trả bất kỳ khoản phí hoặc bồi thường nào cho Bên A. Trong trường hợp này Bên A sẽ phải hoàn lại cho Bên B mọi khoản thanh toán Bên B đã ứng trước cho Bên A theo Hợp đồng này; (3)- Bên A bảo đảm rằng mình có đủ năng lực và tư cách pháp nhân để cung cấp các dịch vụ nêu tại Hợp đồng này. Nếu bảo đảm này không đúng ảnh hưởng đến giá trị pháp lý của Hợp đồng thì Bên A cam kết bồi thường mọi thiệt hại cho Bên B; (4)- Bên B đảm bảo cung cấp mọi giấy tờ, tài liệu cần thiết và đáp ứng mọi yêu cầu tài chính cho Dự án mà các cơ quan có thẩm quyền yêu cầu với tư cách là một nhà đầu tư nước ngoài để Bên A hỗ trợ trong việc xin giấy chứng nhận đầu tư cho Dự án”. Phí dịch vụ và thanh toán (Điều III): “(1)- Các bên đồng ý rằng tổng phí dịch vụ mà Bên B phải trả cho Bên A cho các dịch vụ mà Bên A cung cấp cho Bên B theo Hợp đồng này sẽ là USD 6.000.000 (gọi là “Phí Dịch vụ”);(2)- Phí dịch vụ sẽ được thanh toán thành 3 lần như sau: (a) Sau khi ký kết Hợp đồng này Bên B sẽ ứng trước một khoản là USD 1.000.000. (b) Sau khi Bên A xin được phê chuẩn nguyên tắc như được quy định tại Điều II(1)(a), Bên B sẽ thanh toán một khoản là USD 3.000.000; (c) Sau khi Bên B hoặc công ty đầu tư nhận được quyết định cho thuê đất hoặc giấy chứng nhận quyền sử dụng đất như được quy định tại Điều II(1)(c) trên, Bên B sẽ thanh toán phần còn lại của Phí Dịch vụ cho Bên A; (3) Các bên đồng ý rằng ngoài Phí Dịch vụ nêu tại điều này, Bên B sẽ không phải thanh toán cho Bên A bất kỳ khoản thanh toán nào khác. Bất kỳ loại thuế nào có thể áp dụng đối với Phí Dịch vụ theo luật pháp Việt Nam (nếu có) sẽ do Bên A hoàn toàn chịu trách nhiệm. Hợp đồng còn quy định hậu quả chấm dứt (Điều VII): “(1) Trong trường hợp Bên A đơn phương chấm dứt Hợp đồng hoặc không thể xin được các phê chuẩn và hoàn thành dịch vụ quy định trong Hợp đồng này, Bên B có thể gửi thông báo bằng văn bản (gọi là “Thông báo chấm dứt”) cho Bên A đế chấm dứt Hợp đồng này. Sau khi chấm dứt hợp đồng này, Bên A ngay lập tức hoàn lại bất kỳ khoản nào mà Bên A nhận được theo Hợp đồng này cho Bên B và Các Bên sẽ không có bất kỳ nghĩa vụ nào đối với nhau theo Hợp đồng này; (2) Trong trường hợp Bên B đơn phương chấm dứt Hợp đồng hoặc không đáp ứng được yêu cầu của các cơ quan có thẩm quyền theo Điều II (4) dẫn đến việc Bên A không thể hoàn thanh được dịch vụ theo Hợp đồng này thì Bên A sẽ không phải hoàn trả các khoản tiền đã nhận được từ Bên B”.

Cùng ngày 28/01/2008, ông Kim Sin Mo - đại diện theo Ủy quyền của Công ty Ilshin đã trực tiếp giao cho bà Nguyễn Thị Miền - Tổng giám đốc Công ty Hoàng Lan bằng tiền mặt 1.000.000 USD.

Ngày 26/5/2008, Công ty Ilshin gửi Công văn số 004/2008-IS cho Công ty Hoàng Lan với nội dung: “Đề nghị quý Công ty thông báo bằng văn bán về tiến trình thực hiện công việc cho Công ty Ilshin trước ngày 28/5/2008 để chúng tôi lên kế hoạch cho các phần việc tiếp theo”. Công ty Hoàng Lan đã gửi Thông báo số 16/TB-DA cho biết: “Thành thật xin lỗi về việc chậm trễ trong việc thực hiện hợp đồng ngày 28/01/2008...trong thời gian thực hiện đã có một số vướng mắc       mà Ban lãnh đạo Thành phố chưa thể ra Quyết định ngay trong thời điểm này cho Công ty Ilshin được…”.

Ngày 28/5/2008, Công ty Ilshin tiếp tục có Công văn số 005/2008-IS gửi Công ty Hoàng Lan với yêu cầu:

-  Công ty Hoàng Lan cung cấp bản copy các giấy tờ chứng minh việc Công ty Hoàng Lan vẫn đang tích cực triển khai dự án.

-  Công ty Hoàng Lan bố trí một cuộc gặp mặt giữa Công ty Ilshin với lãnh đạo các sở, ngành liên quan của thành phố Hà Nội trong tháng 6-2008.

Nếu Công ty Hoàng Lan nhất trí với 2 nội dung nêu trên, Công ty Ilshin và Công ty Hoàng Lan sẽ thỏa thuận việc gia hạn hợp đồng để Công ty Hoàng Lan tiếp tục thực hiện phần việc của mình. Chi tiết cụ thể sẽ được hai bên xác nhận bằng một phụ lục hợp đồng.

Công ty Hoàng Lan đã không có ý kiến trả lời các yêu cầu trong công văn trên của Công ty Ilshin.

Ngày 26/6/2008, Công ty Ilshin gửi tiếp Công văn số 010/2008-IS yêu cầu Công ty Hoàng Lan “trả lời rõ ràng” về tình hình thực hiện hợp đồng trước ngày 30/6/2008”.

Ngày 01/7/2008, Công ty Hoàng Lan gửi Công văn số 05/2008/KH-HL với nội dung: “Khoảng từ 10/10 đến 30/10 sẽ có chủ trương cho Công ty Hoàng Lan và ILSHIN được đầu tư vào Dự án. Một lần nữa, Công ty Hoàng Lan thật sự xin lỗi về việc chậm trễ của việc thực hiện hợp đồng”.

Ngày 09/7/2008, Công ty Ilshin đã gửi Công văn số 012/2008-IS trả lời: “Sau khi nhận được công văn số 05/2008/KH-HL, chúng tôi đã cân nhắc và quyết định chúng tôi không thể tiếp tục chờ đợi đến tháng 10/2008. Chúng tôi chính thức thông báo với Bà và Công ty Hoàng Lan về việc ILSHIN quyêt định chấm dứt hợp đồng tư vấn giữa ILSHIN và Hoàng Lan ký ngày 28/01/2008. Đề nghị Công ty Hoàng Lan thanh toán lại cho ILSHIN số tiền 1.000.000 USD”.

Ngày 25/7/2008, Công ty Ilshin gửi Công văn số 012/2008-IS khẳng định chấm dứt hợp đồng và đề nghị Công ty Hoàng Lan hoàn lại số tiền 1.000.000 USD đã tạm ứng trước.

Ngày 31/7/2008, Công ty Hoàng Lan gửi Công văn số 06/TB-DA lại tiếp tục đưa ra lý do trì hoãn khác: “Dự án E7 - Phạm Hùng đã được lãnh đạo xem xét cân nhắc. Kể từ 15 tháng 8 năm 2008 Ủy ban nhân dân thành phố sẽ có văn bản cụ thể về việc ra chủ trương cho Công ty Ilshin. Từ ngày 30/8/2008 đến 30/9/2009, Ủy ban nhân dân thành phố sẽ chính thức ra chủ trương cho IlShin triển khai lập dự án đầu tư xây dựng. Việc thực hiện hợp đồng giữa hai Công ty đang được tiến triển rất khả quan vì vậy Công ty Hoàng Lan kính mong Công ty Ilshin Hàn Quốc tiếp tục hợp tác để Công ty Hoàng Lan tiêp tục thực hiện hợp đồng”.

Ngày 04/8/2008, Công ty Ilshin gửi Công văn số 016/2008-IS nêu rõ: “..đến ngày 30 tháng 8 năm 2008 nếu Công ty Ilshin không nhận được bất cứ văn bản cụ thể nào của Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội liên quan đến việc ra chủ trương cho Công ty Ilshin triển khai lập dự án đầu tư xây dựng tại lô đất E7 đường Phạm Hùng, Từ Liêm, Hà Nội, Công ty Ilshin sẽ ngay lập tức chấm dứt hợp đồng tư vấn ký ngày 28/01/2008 giữa hai công ty. Đồng thời Công ty Hoàng Lan phải ngay lập tức trả lại cho Công ty Ilshin số tiền 1.000.000 USD (Một triệu đô la Mỹ) mà Công ty Ilshin đã đặt cọc khi ký hợp đồng”.

Ngày 01/9/2008, Công ty Dongseo với tư cách pháp nhân kế thừa của Công ty Ilshin đã gửi Công văn số 010/2008-ISDongseo chính thức thông báo: “. .chấm dứt hợp đồng tư vấn ký ngày 28/01/2008 giữa Công ty Ilshin và Công ty Hoàng Lan. Đề nghị Công ty Hoàng Lan hoàn trả lại ngay lập tức số tiền đặt cọc 1.000.000 USD (Một triệu đô la Mỹ) cho Công ty Ilshin theo quy định tại Điều VII(l) của Hợp đông tư vấn đầu tư Công ty Dongseo cùng lúc nhận được Công văn số 016/TT-HL của Công ty Hoàng Lan cam kết: “Công ty Hoàng Lan xin hứa sau 15 ngày kể từ khi nhận được văn bản của Công ty ILSHIN Hàn Quôc, nếu Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội không có chủ trương chấp thuận cho Công ty ILS HIN Hàn Quốc lập dự án đầu tư, Công ty Hoàng Lan cam kết không viện một lý do nào khác và đồng ý chấm dứt hợp đồng với Công ty ILSHIN đồng thời trả lại số tiền 1.000.000 USD (một triệu đô la Mỹ) cho Công ty ILSHIN Hàn Quốc. Nếu Công ty Hoàng Lan không trả lại đầy đủ số tiền trên, Công ty Hoàng Lan cam kết chịu trách nhiệm trước pháp luật”. Cùng ngày 01/9/2008, Công ty Dongseo có Công văn số 011/2008-ISDongseo đồng ý tiếp tục hợp đồng với hai điều kiện: (1) Công ty Hoàng Lan ký vào bán xác nhận nợ; và (2) Chậm nhất đến ngày 15/9/2008, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội phải ra chủ trương bằng văn bản chấp nhận Công ty Dongseo làm chủ đầu tư dự án tại lô đất E7, đường Phạm Hùng, Hà Nội. Theo yêu cầu của Công tỵ Dongseo, bà Nguyễn Thị Miền - Tổng giám đốc Công ty Hoàng Lan đã lập Giấy xác nhận nợ số tiền 1.000.000 USD theo hợp đồng tư vấn ký ngày 28/01/2008.

Sau đó, Công ty Hoàng Lan vẫn không thực hiện cam kết.

Ngày 17/9/2008, Công ty Dongseo đã gửi Công văn số 011/2008-ISDongseo thông báo chính thức chấm dứt Hợp đồng tư vấn đầu tư ngày 28/01/2008 và đề nghị Công ty Hoàng Lan hoàn trả Công ty Dongseo số tiền 1.000.000 USD.

Ngày 05/12/2008, Công ty Dongseo khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết:

-  Hủy bỏ Hợp đồng tư vấn đầu tư liên quan đến khu đất tại lô E7, Phạm Hùng, Hà Nội giữa Công ty Ilshin và Công ty Hoàng Lan.

-  Buộc Công ty Hoàng Lan hoàn trả 1.000.000 USD và tiền lãi chậm trả.

-  Buộc Công ty Hoàng Lan bồi thường thiệt hại vật chất 50.000.000 đồng và 5.400.000 đồng do tổn thất tinh thần.

Bị đơn trình bày:

Thừa nhận việc ký kết hợp đồng tư vấn đầu tư với Công ty Ilshin như nguyên đơn trình bày. Sau khi hợp đồng được ký kết, Công ty Hoàng Lan đã nhận của Công ty Ilshin 1.000.000 USD bằng tiền mặt. Đây là khoản tiền phí dịch vụ đã được Công ty Hoàng Lan sử dụng phục vụ cho việc thực hiện hợp đồng. Công ty Hoàng Lan đã nhanh chóng thực hiện các công việc quy định trong hợp đồng, tuy nhiên do trở ngại khách quan, như: việc sáp nhập Hà Tây và lân cận vào Thủ đô Hà Nội...dẫn đến Công ty Hoàng Lan không thể thực hiện công việc một cách nhanh chóng.

Nguyên đơn chấm dứt hợp đồng từ ngày 09/7/2008 nên không hoàn tiền tạm ứng đã nhận.

Tại Bản án kinh doanh, thương mại sơ thẩm số 93/2009/KDTM-ST ngày 18, 19/5/2009, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội căn cứ điểm b khoản 1 Điều 29, Điều 131 và Điều 245 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 524 và khoản 1 Điều 525 Bộ luật dân sự; các Điều 16, 17, khoản 2, Điều 18 và Điều 78 Luật thương mại năm 2005, quyết định:

“1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty TNHH IS DONGSEO đối với Công ty cổ phần đầu tư và phát triển Hoàng Lan theo hợp đồng tư vẩn đầu tư ngày 28/01/2008.

2. Hủy bỏ hợp đồng tư vấn đầu tư liên quan đến khu đất lô E7, Phạm Hùng, Hà Nội giữa Công ty Hoàng Lan và Công ty TNHH công nghiệp và xây dựng ILSHIN (nay là Công ty TNHH IS DONGSEO) ký ngày 28/01/2008.

-  Buộc Công ty Hoàng Lan phải hoàn trả cho Công ty TNHH IS DONGSEO khoản tiền 1. 000.000 USD (tương đương với 17.784.000.000 đồng - theo tý giả quy đổi giữa đồng VND và USD ngày 18/5/2009 là 1USD -17.784 đồng).

-  Buộc Công ty Hoàng Lan phải thanh toán tiền lãi do chậm trả tương ứng với số tiền 1.000.000 USD là 20.000 USD (thời gian tính lãi từ 15/9/2008 đến 18/5/2009) tương đương là 355.680.000 đồng.

Tổng cộng: 18.139.680.000 đồng.

Bác các yêu cầu khác của đương sự”.

Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn có quyết định về án phí, về trách nhiệm chịu lãi suất nếu chậm thi hành án, về quyền kháng cáo của đương sự theo quy định pháp luật.

Ngày 28/5/2009, Công ty cổ phần đầu tư phát triển Hoàng Lan có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.

Tại Bán án kinh doanh, thương mại phúc thẩm số 147/2009/KDTM-PT ngày 16/10/2009, Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại Hà Nội căn cứ khoản 1 Điều 275 Bộ luật tố tụng dân sự, quyết định:

“Bác kháng cáo của bị đơn. Giữ nguyên bản án sơ thẩm. Cụ thể:

1. Áp dụng khoản 2 Điều 92, khoản 2 Điều 95, khoản 4 Điều 524 Bộ luật dân sự.

a) Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty trách nhiệm hữu hạn IS DONGSEO đối với Công ty cổ phần đầu tư và phát triển Hoàng Lan theo hợp đồng tư vấn đầu tư ngày 28/01/2008.

b) Hủy hợp đồng tư vấn đầu tư liên quan đến khu đất lô E7 đường Phạm Hùng, Hà Nội giữa Công ty cổ phầnđầu tư và phát triển Hoàng Lan với Công ty trách nhiệm hữu hạn công nghiệp và xây dựng ILSHIN (nay là Công ty trách nhiệm hữu hạn IS DONGSEO) ký ngày 28/01/2008.

-  Buộc Công ty cổ phần đầu tư và phát triển Hoàng Lan phải hoàn trả cho Công ty trách nhiệm hữu hạn IS DONGSEO khoản tiền 1.000.000 USD tương đương 17.784.000.000 đồng theo tỷ giá quy đổi ngày 18/5/2009 là 1USD -17.784 đồng.

-  Buộc Công ty Hoàng Lan phải trả tiền lãi do chậm trả là 20.000 USD (thời gian tính lãi từ 15/9/2008 đến 18/9/2009) tương đương là 355.680.000 đồng.

Tổng hai khoản là 18.139.680.000 đồng”.

Ngoài ra, Tòa án cấp phúc thẩm quyết định về án phí.

Sau khi xét xử phúc thẩm, Công ty cổ phần đầu tư phát triển Hoàng Lan có đơn đề nghị xem xét lại bản án phúc thẩm theo thủ tục giám đốc thẩm; còn Công ty Dongseo đề nghị xét lại bán án phúc thẩm theo thủ tục tái thẩm và chuyển hồ sơ vụ án cho cơ quan điều tra có thẩm quyền xem xét trách nhiệm hình sự của bà Nguyễn Thị Miền - Tổng giám đốc Công ty Hoàng Lan.

Tại Quyết định kháng nghị số 31/2012/KDTM-KN ngày 03/10/2012, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao đề nghị Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao xét xử theo thủ tục giám đốc thẩm theo hướng Hủy Bản án kinh doanh, thương mại phúc thẩm số 147/2009/KDTM-PT ngày 16/10/2009 của Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại Hà Nội và Bản án kinh doanh, thương mại sơ thẩm sô 93/2009/KDTM-ST ngày 18-19/5/2009 của Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội; giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử sơ thẩm lại theo đúng quy định của pháp luật.

Tại phiên tòa giám đốc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân tối cao phát biểu ý kiến nhất trí với quyết định kháng nghị của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao.

XÉT THẤY

Công ty ILSHIN là Doanh nghiệp của Hàn Quốc có Văn phòng đại diện tại Hà Nội theo Giấy phép thành lập Văn phòng đại diện của thương nhân nước ngoài tại Việt Nam số 01-000967 ngày 13/8/2007 của Sở thương mại Hà Nội (do ông Kim Sin Mo làm Trưởng văn phòng). Ngày 22/7/2008, Công ty ILSHIN sáp nhập với Công tỵ DONGSEO. Công ty DONGSEO có Văn phòng đại diện tại Hà Nội (theo Giấy phép thành lập Văn phòng đại diện của thương nhân nước ngoài tại Việt Nam số 01-000967 cấp ngày 12/8/2008 của Sở công thương Hà Nội) và cũng do ông Kim Sin Mo làm Trưởng văn phòng.

Ngày 28/01/2008, Công ty Hoàng Lan và Công ty ILSHIN do ông Kim Sin Mo làm đại diện Ủy quyền ký kết “Hợp đồng tư vấn đầu tư liên quan đến khu đất tại Lô E7, Phạm Hùng, Hà Nội” (Xây dựng khu phức hợp Trung tâm thương mại, văn phòng và căn hộ để bán và cho thuê).

Cùng ngày 28/01/2008, ông Kim Sin Mo - đại diện theo Ủy quyền của Công ty ILSHIN đã trực tiếp giao cho bà Nguyễn Thị Miền - Tổng giám đốc Công ty Hoàng Lan 1.000.000 USD bằng tiền mạt (b1.19, 21).

Do Công ty Hoàng Lan không thực hiện được các thỏa thuận theo hợp đồng nên ngày 17/9/2008, Công ty DONGSEO đã có Công văn số 011/2008- IsDongseo thông báo chính thức chấm dứt Hợp đồng tư vấn đầu tư ngày 28/01/2008 và đề nghị Công ty Hoàng Lan hoàn trả số tiền 1.000.000 USD.

Ngày 05/12/2008, Công ty DONGSEO khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết:

-  Hủy bỏ Hợp đồng tư vấn đầu tư liên quan đến khu đất tại lô E7, Phạm Hùng, Hà Nội giữa Công ty ILSHIN và Công ty Hoàng Lan.

-  Buộc Công ty Hoàng Lan hoàn trả 1.000.000 USD và tiền lãi chậm trả.

-  Buộc Công ty Hoàng Lan bồi thường thiệt hại vật chất 50.000.000 đồng và 5.400.000 đồng do tổn thất tinh thần.

Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm đã chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty DONGSEO tuyên Hủy Hợp đồng tư vấn đầu tư ký ngày 28/01/2008 giữa Công ty Hoàng Lan và Công ty ILSHIN; đồng thời, buộc Công ty Hoàng Lan phải hoàn trả cho Công ty DONGSEO 1.000.000 USD và phải chịu tiền lãi chậm trả của số tiền 1.000.000 USD là 20.000 USD (được quy đổi ra VND).

Xét  thấy, việc Công ty ILSHIN (nay là Công ty DONGSEO) chuyển số ngoại tệ nói trên vào Việt Nam đã thực hiện đúng quy định của pháp luật Việt Nam hay chưa, chưa được Tòa án làm rõ. Khi giải quyết lại vụ án cần làm rõ vấn đề này. Nếu có đủ căn cứ xác định Công ty ILSHIN (nay là Công ty DONGSEO) chuyển số tiền 1.000.000 USD vào Việt Nam không hợp pháp và đã chuyển số tiền này cho Công ty Hoàng Lan, do bà Nguyễn Thị Miền trực tiếp nhận bằng tiền mặt (không qua tài khoản ngoại tệ tại Ngân hàng) là vi phạm quy định của Pháp lệnh ngoại hối và các khoản 1 và 3 Điều 6 Nghị định số 160/2006/NĐ-CP ngày 28/12/2006 của Chính phủ hướng dẫn thi hành Pháp lệnh ngoại hối thì phải tịch thu số tiền này. Trường hợp Công ty ILSHIN chuyển tiền vào Việt Nam đúng quy định của pháp luật, nhưng dùng số tiền này thanh toán cho bà Miền bằng tiền mặt (không qua tài khoản ngoại tệ tại Ngân hàng) thì hợp đồng bị vô hiệu do vi phạm quy định của Pháp lệnh ngoại hối và các khoản 1 và 3 Điều 6 Nghị định số 160/2006/NĐ-CP ngày 28/12/2006 của Chính phủ hướng dẫn thi hành Pháp lệnh ngoại hối, Tòa án tuyên bố hợp đồng vô hiệu và xử lý hậu quả của hợp đồng vô hiệu theo quy định của pháp luật. Do hợp đồng bị vô hiệu, việc giao nhận tiền phí dịch vụ giữa Công ty ILSHIN (nay là Công ty DONGSEO) và Công ty Hoàng Lan không đúng quy định của pháp luật; do đó, Công ty DONGSEO chỉ được nhận lại 1.000.000 USD mà không được hưởng tiền lãi do chậm hoàn trả số tiền này; số tiền lãi này phải bị tịch thu sung công quỹ Nhà nước.

Ngoài ra, tại thời điểm các bên ký kết hợp đồng tư vấn đầu tư liên quan đến lô đất E7 đường Phạm Hùng, Hà Nội, thì Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đã cấp lô đất trên cho các doanh nghiệp khác để xây dựng trụ sở làm việc từ trước năm 2008 (theo Công văn số 29/CAND ngày 16/9/2010 của Công an thành phố Hà Nội). Tại các Văn bản đề ngày 29/8/2008 và ngày 01/9/2008 của Công ty DONGSEO gửi ông Phạm Quang Nghị - Bí thư Thanh Ủy Hà Nội đều có nội dung: “Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết lô đất E7 trên đường Phạm Hùng đã có chủ trương giao cho một số nhà đầu tư khác từ những năm trước nhưng đã hết hạn quá lâu mà nhà đầu tư được giao đó vẫn không tiến hành được công việc..

Tại phiên tòa sơ thẩm, đại diện Công ty DONGSEO thừa nhận: “Chúng tôi được biết lô đất E7 đã được phân cho một số nhà đầu tư...” (bút lục 260,259,244). Như vậy, theo các tài liệu nêu trên thì khi ký hợp đồng với Công ty Hoàng Lan, Công ty ĐƠNGSEO đã biết hiện trạng lô đất. Vì vậy, hợp đồng tư vấn đầu tư ký kêt ngày 28/01/2008 bị vô hiệu bởi có đối tượng không thể thực hiện được theo quy định tại Điều 411 Bộ luật dân sự năm 2005. Lỗi ở đây thuộc về hai công ty.

Việc Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm buộc Công ty Hoàng Lan phải hoàn trả cho Công ty DONGSEO 1.000.000 USD và buộc Công ty Hoàng Lan phải chịu tiền lãi chậm trả của số tiền 1.000.000 USD là chưa đủ căn cứ (do chưa làm rõ việc Công ty ILSHIN chuyển số tiền 1.000.000 USD vào Việt Nam có hợp pháp không) và không đúng pháp luật.

-  Nếu hợp đồng có hiệu lực thì Công ty Hoàng Lan cũng đã vi phạm hợp đồng, không thực hiện được các cam kết trong hợp đồng (kể cả khi đã được Công ty ILSHIN đồng ý gia hạn thời hạn thực hiện hợp đồng). Trong trường hợp này Công ty ILSHIN chấm dứt hợp đồng và yêu cầu Công ty Hoàng Lan trả lại tiền đã nhận là có căn cứ.

Mặt khác, quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc  thẩm chưa xem xét làm rõ số tiền bà Miền nhận trực tiếp từ Công ty ILSHIN có nộp vào Công ty Hoàng Lan hay không; số tiền này đã được sử dụng như thế nào? Nếu qua xác minh, thu thập chứng cứ mà xác định được bà Miền không đưa số tiền về công ty và bà Miền không chứng minh được đã sử dụng số tiền này như thế nào? Có đúng với quy định của pháp luật không thì phải chuyển hồ sơ vụ việc cho cơ quan cảnh sát điều tra để xem xét trách nhiệm hình sự đối với bà Miền.

Căn cứ vào khoản 3 Điều 291; khoản 3 Điều 297, Điều 299 Bộ luật tố tụng dân sự (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2011).

QUYẾT ĐỊNH

Hủy Bán án kinh doanh, thương mại phúc thẩm số 147/2009/KDTM-PT ngày 16/10/2009 của Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao tại Hà Nội và Bán án kinh doanh, thương mại sơ thẩm số 93/2009/KDTM-ST ngày 19/05/2009 của Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội; giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử sơ thẩm lại theo đúng quy định của pháp luật.


222
Mời bạn Đăng nhập để có thể tải về

Bạn Chưa Đăng Nhập Thành Viên!